ORANJESTAD — Presidente di Comerciantenan Uni di Aruba (CUA), Frans Ponson diabierna mainta a critica e falta di control y aplicacion di ley na Aruba fuertemente, specialmente contra e mercado informal. Segun e, e comerciante cu ta registra, ta paga belasting y cumpli cu regulacion ta wordo pone den un posicion desigual contra e persona y negoshi cu ta opera pafor di e sistema. “Con mi ta competi cu hende den mi mesun sector cu no ta registra na Belastingdienst, no ta paga belasting y no ta paga BBO?”, Ponson a cita como un pregunta cu miembronan di CUA ta presenta regularmente.
FRUSTRACION CERCA COMERCIANTENAN
Segun Ponson, frustracion ta creciendo pasobra comerciantenan ta entrega keho y denuncia situacionnan di posible fraude, pero nan no ta mira suficiente accion sigui. E presidente di CUA ta bisa cu algun empresario ta yega cerca dje puntrando kiko nan mester haci ora nan competencia ofrece prijs mas abou precisamente pasobra nan no ta carga cu e mesun obligacionnan fiscal y legal. “Ki mi mester bisa un comerciante cu ta haci tur cos legal? Cera bo negocio of bira ilegal tambe?”, Ponson a cuestiona.
SISTEMA INEFECTIVO DI CONTROL Y INSPECCION
E ta considera incomprensibel cu riba un isla chikito manera Aruba no por tin un sistema mas efectivo di inspeccion y control. Segun e, autoridadnan frecuentemente ta controla esnan cu ya ta registra y ta paga, mientras un parti di e mercado informal ta sigui opera sin suficiente supervision.
Ponson tambe a critica lo cu e considera un sistema cu den practica por trata e mal pagado mihor cu e bon pagado. E la cuestiona pakico un persona cu laga debe fiscal acumula durante añanan por eventualmente negosha un arreglo, mientras esun cu paga na tempo no ta ricibi ningun bentaha. “Nos mester cambia e pensamento. Esun cu ta cumpli mester haya e beneficio, no esun cu no ta cumpli,” el a bisa.
E presidente di CUA a amplia su critica pa vergunningnan y otro regla. Segun e, tin actividadnan cu ta opera sin permiso, mientras un empresario cu purba haci tur cos via e caminda legal por haya su mes limita precisamente pasobra el a solicita permiso y no a ricibi esaki.
NO MESTER DI MAS LEY NOBO
Pa Ponson, Aruba no tin mester di cada bez mas ley si e leynan existente no ta wordo aplica. “Stop cu ley nobo pa cuater aña y bay haci control riba loke nos tin. Mi ta kere cu nos lo tin un Aruba mihor,” el a declara. Segun Ponson, mesun problema di falta di aplicacion ta wordo mira den diferente otro area, for di regulacion di negoshi y pension laboral te na permiso, parkeerplaats pa persona cu discapacidad y ley relaciona cu cacho.
CUA a pidi Gobierno pa fortalece inspeccion y aplicacion di ley, pa crea un terreno di competencia mas husto entre empresario cu ta cumpli cu nan obligacionnan y esnan cu ta opera pafor di e sistema formal.