ORANJESTAD – Dialuna atardi, Ministerio Publico a anuncia cu nan a entrega e citacion na un di e 4 periodistanan envolvi den e caso conoci como New York, cu ta trata e asunto di radio di polis y unda cu un polis a keda cera, pa motibo di lo a yuda e grupo di periodista tin aceso na informacion ‘confidencial’ di polis. Despues cu e caso a tuma lugar e aña aki, a resulta cu 4 di e 5 periodistanan cu a keda condena, a dicidi di acepta nan condena, ta haci nan sentencia irrevocable. Solamente un periodista, conocido Nelson “Speed” Andrade, so no a toca esey. Den su caso, tanto Ministerio Publico como Andrade a apela su sentencia. E la haya e sentencia mas pisa di tur, esta haya un castigo di prison di 18 luna, di cual 12 ta condicional, y un tempo di prueba di 3 aña. A compronde cu dos di nan, Koolman y Giel, OM lo a yega na acuerdo pa ambos retira nan apelacion.
TIN MAS SU TRAS
Un di e motibonan pa cual Ministerio Publico ta actuando asina, ta debi na falta di espacio na KIA pa cera hende, esta cu no tin suficiente cel. “ Ministerio Publico kier hasi huso eficiente di e espacio limita pa trata caso cu Corte Comun di Husticia ta dispone di dje . Door cu e cuatro casonan aki no mester bin dilanti mas, tin espacio pa otro casonan penal, por ehempel di violacion of homicidio, cu pa motibo di esaki e Corte Comun di Husticia por trata nan mas lihe”. Ora cu OM a puntra e 4 periodistanan si nan ta apela, a bisa cu no, y e ora OM tambe a dicidi cu no ta apela. Pero manera indica caba, cu dos, Noticiacla a compronde cu OM lo a yega na un acuerdo pa retira e apelacion.
REGIEZITTING
Asina cos a bay segun Ministerio Publico, den e caso aki tambe y a resulta cu solamente e sospechoso Andrade, a dicidi pa no accepta su condena. Pesey e caso lo wordo trata den forma di regie-zitting dilanti Corte Comun di Husticia dia 9 di februari 2026. Expectativa ta cu e tratamento den su contenido lo tuma lugar den e prome mitar di 2026. Na un regiezitting e Corte Comun di Husticia ta tuma solamente desishon riba e pregunta si tin mester di investigashon adicional.
ANDRADE SU REACCION
Andrade den un reaccion breve na Noticiacla, a confirma loke cu Ministerio Publico a anuncia mas tempran awe, pero tin un pensamento su tras. “Mi a contesta cu mi ta willing (pa no apela:red) pero si yga na un acuerdo pa paga un multa pa e straf”, Andrade a bisa. Pero, segun Andrade, Ministerio Publico lo no a bay di acuerdo. “Parce cu nan no kier. Bo tin gebrek aan cel, pero bo kier cerami” Andrade a sigui bisa. E otronan si OM a bay di acuerdo, pero cu Andrade no. “Awor nan a keda cu ami so” Andrade a sigui bisa, y ta sugeri cu OM ta tras di dje mes, manera cu tabata pensa prome. Por corda tambe cu durante e periodo en cuestion, e polis envolvi esta Vos, mes a declara cu den e asunto aki, tabata parce cu autoridad (OM) tabata tras di Andrade specificamente. “Andrade boso kier cera”, e la declara e tempo ey.
SECRETO PROFESIONAL
Bek pa e reaccion di Ministerio Publico, ta sigura cu “ e caso penal 'New York' ta trata di corupcion den funcion publico y violacion di secreto profesional door di un agente policial y varios periodista den e periodo di januari 2021-maart 2023”. Corte den Prome Instancia a condena e agente policial na december 2023 pa malversacion, violacion di secreto profesional, abuso di funcion y soborno pa un castigo di prison di 16 luna, di cual 8 ta condicional, y un prohibicion pa eherce su funcion pa un periodo di 3 aña. E otro personanan a wordo condena na castigonan di prison y castigo di trabou communitario na december 2024 pa corupcion y complicidad den violacion di secreto profesional.
PERCEPCION MEDIATICO
Segun Ministerio Publico, e caso aki a nifica un periodo dificil den percepción mediatico, mirando cu cuatro di e cinco sospechosonan ta periodista. A surgi e impresion cu lo tabata trata di un atake contra libertad di prensa y di e derecho di periodista pa haci investigacion di noticia. “ Sinembargo, en realidad e caso ta trata di un agente policial cu den su funcion tabatin acceso na radio di polis y na comunicacion interno di Cuerpo Policial. E tabata sa cu e comunicacion aki ta destina solamente pa polis y no tabata mag di cay den mannan robes. No obstante, el a duna e sospechoso y e otronan envolvi acceso. Nan a scucha durante un periodo di casi dos aña tur comunicacion cu tabata pasa via radio di polis”.
Segun ministerio publico, segun hues den Prome Instancia e scuchamento aki tabata tuma luga unicamente pa beneficio personal, bentaha financiero of buscamento di sensacion. Hues a bisa cu esaki no solamente a viola privacidad di ciudadanonan di Aruba, sino tambe e confiansa cu e ciudadano por tin den Cuerpo Policial y den e forma cu polis ta trata cu informacion sensitivo di privacidad.
Ademas, ta sigi bisa cu hues a tuma cuenta na ora di dicidi e castigo pa Andrade, cu e hecho cu e sospechoso aki a yega di wordo condena den pasado caba pa hechonan similar na un castigo maximo di trabou comunitario y un castigo di prison condicional. “Es mas, e hechonan den e caso ‘New York’ el a comete durante su tempo di prueba mara na e castigo condicional. Hues ta considera cu esaki ta mustra cu Andrade no a siña di e condena anterior y a bolbe viola ley”, Ministerio publico ta sigui bisa den nan comunicado.
Durante e hoger beroep, e Corte Comun di Husticia lo evalua si e hechonan pa cua a wordo condena na Corte di Prome Instancia por wordo proba. Den e mesun proceso lo wordo contesta tambe e pregunta si por papia di ‘participacion den un organisacion criminal’, y finalmente cua pena ta adecua.
LIBERTAD DI PRENSA
Segun OM, libertad di prensa ta un derecho fundamental cu mester wordo respeta y proteha, pero e tin limitenan hopi duidelijk. “ E no por sirbi nunca como un licencia pa haci cosnan contra ley. Solamente den casonan excepcional, ora ta imposibel pa expone un maldad grandi sin kibra ley, lo por hustifica un apelacion riba e derecho aki. Den e caso 'New York', hues a wak specificamente si por papia di algo asina, y a huzga cu no tin ningun indicacion di esaki” e comunicado di Ministerio Publico ta finalisa bisando. Pues comienso di otro aña lo tin un continuidad di e caso aki, den apelacion. Noticiacla a tuma contacto cu OM pa mas reaccion, pero te ainda no a haya esaki.
ORANJESTAD – E dama chauffeur cu a causa e accidente fatal lagando dos peaton morto, C. Fernandes (24), ainda deteni, lo presenta dilanti huez comisario diahuebs awor. Aki e huez comisario lo dicidi si ta prolonga e detencion si of no. Vocero di Ministerio Publico Ann Angela a confirma diamars atardi, cu lo pidi pa prolonga e detencion di e dama aki. “Finalmente ta na huez comisario pa dicidi si ta prolonga su detencion of no” e la bisa noticiacla.
WILLEMSTAD/ ORANJESTAD – E modernisacion di e derecho penal y proceso penal den e parti Caribe di Reino ta progresando, pero no ta bay mescos na tur paisnan. Aruba ya a introduci e Wetboek di Proceso Penal renoba, Corsou a acepta e ley pero ta pospone su introduccion, mientras cu e trayecto di legislacion na Sint-Maarten ta practicamente para. Esaki ta resulta for di e cronica Derecho Caribe, cu a wordo publica e siman aki den Nederlands Juristenblad. Segun e autornan, desde e disolucion di Antias Hulandes, a wordo traha riba codigonan separa, pero cu contenido lo mas posible mescos, pa Aruba, Corsou, Sint-Maarten y Caribe Hulandes. E meta ta uniformidad den derecho penal y proceso penal, entre otro pasobra di e practica huridico comparti den Reino. Pero te ainda e uniformidad ey no a wordo logra.
ORANJESTAD - Corte Superior di Husticia a dicta sentencia contra e sospechoso I.M.P. den e caso penal Last Call. E procedimento a trata unicamente e parti di castigo. I. Principaal a wordo condena na 2023 pa homicidio di un mucha muher di 19 aña, cometi riba 4 di juni 2021. Na 2024, Hoge Raad a anula e decision aki di Corte Superior, pero solamente pa loke ta e parti di castigo. Esey a nifica cu Corte Superior mester a dicidi di nobo tocante e castigo y e medida cu lo wordo impone riba e sospechoso.
ORANJESTAD - Ministerio Publico a introduci recientemente un areglo di keho (klachtenregeling) pa ciudadano. E areglo di keho ta inclui tambe un formulario di keho (klachtenformulier). Di awor pa dilanti ciudadanonan tin e posibilidad pa, na un manera relativamente facil y sin mucho obstaculo, entrega un keho. Por haya tanto e formulario como e areglo di keho riba website di Ministerio Publico: www.omaruba.com.
ORANJESTAD – Pais Aruba no a perde ningun multa den un conflicto cu un desaroyador arubiano, tocante e prolongacion di un derecho di erfpacht. Asina e Hof di Husticia di Reino a determina den apelacion. E empresario a bisa cu Pais a actua laat y incompleto ora di tuma desicionnan tocante un proyecto di construccion, pero e no a haya razon den su argumentacion. E caso ta trata di un tereno na L.G. Smith Boulevard, pa cual e desaroyador ta desde 2016 a haci varios peticion pa cambia e destinacion pa construccion di un compleho grandi di apartamento cu tienda. Den november 2023 Pais Aruba a rechasa esnan. Poco despues e drecho di erfpacht tambe a caba riba e tereno. Na april 2024, e huez den proceso corto a determina cu Pais a actua demasiado laat y a obliga Pais pa tuma desicionnan dentro di termino fija tocante cambio di destinacion y prolongacion di erfpacht. Na esaki a wordo imponi un multa di 10.000 florin pa dia, cu un maximo di mei medio miyon florin.
