Voor Landspakket Aruba is geld in 2027, maar verlenging na april nog niet bevestigd

ORANJESTAD — Een dag voor Prinsjesdag in Nederland geven uitgelekte documenten al veel informatie over de Nederlandse begroting voor 2027. Onderzoek van Noticiacla heeft echter nog geen openbare bevestiging opgeleverd dat Nederland definitief heeft besloten het Landspakket voor Aruba na 4 april 2027 te verlengen.

Wel staat vast dat in de bestaande Nederlandse meerjarenbegroting al een aanzienlijk bedrag is gereserveerd voor werkzaamheden die verband houden met de Landspakketten en de Tijdelijke Werkorganisatie (TWO) in 2027.

Voor 2027 heeft Nederland €49 miljoen gereserveerd aan subsidies die verband houden met de TWO en nog eens €7,5 miljoen voor opdrachten en projecten die door de TWO worden uitgevoerd. In totaal gaat het om ongeveer €56,5 miljoen voor Aruba, Curaçao en Sint Maarten samen. Daarnaast zijn er nog andere uitgaven die samenhangen met eerdere verplichtingen.

Dat is een belangrijk signaal, maar nog geen bewijs dat het Landspakket na april wordt voortgezet.

4 APRIL 2027 IS DE SLEUTELDATUM

De Onderlinge Regeling Samenwerking bij Hervormingen, die de juridische basis vormt voor de Landspakketten, trad op 4 april 2023 in werking voor een periode van vier jaar. Normaal gesproken loopt de regeling dus af op 4 april 2027.

De regeling biedt Aruba, Curaçao en Sint Maarten wel de mogelijkheid om de samenwerking met Nederland met aanvullende periodes van maximaal twee jaar te verlengen.

De Nederlandse regering heeft eerder aangegeven dat in de loop van 2026, mede op basis van de evaluatie van de Landspakketten, een besluit moet worden genomen over de vraag of de samenwerking wordt voortgezet.

Uit officiële Nederlandse documenten blijkt ook dat Aruba nog volop bezig is met de uitvoering van verschillende hervormingen en dat de Arubaanse regering het Landspakket ziet als een mogelijkheid om verschillende onderdelen van haar eigen regeringsprogramma uit te voeren.

GELD VOOR 2027 IS NIET HETZELFDE ALS EEN VERLENGING

Dat er in 2027 meer dan €56 miljoen voor de TWO beschikbaar is, is belangrijk, maar er is een cruciaal detail.

Het Landspakket loopt sowieso door tot 4 april 2027. Daarnaast kunnen bepaalde projecten en financiële verplichtingen ook na die datum doorlopen, zelfs als er geen volledige verlenging van de regeling komt.

Daarom kan Noticiacla op basis van het reeds gereserveerde geld nog niet concluderen dat de Landspakketten voor Aruba definitief worden voortgezet na april 2027.

Daarvoor is nog een politieke en formele beslissing van Nederland en Aruba nodig om de samenwerking te verlengen.

PRINSJESDAG KAN HET ANTWOORD GEVEN

De belangrijkste informatie zal waarschijnlijk niet letterlijk in de Troonrede van koning Willem-Alexander staan.

Het antwoord zal vooral moeten worden gezocht in de Begroting Koninkrijksrelaties 2027 en de bijbehorende Memorie van Toelichting.

Een zeer sterk signaal zou zijn als de nieuwe begroting geld laat zien voor de TWO en de Landspakketten, niet alleen voor 2027, maar ook voor 2028 en 2029.

In de begroting die nu openbaar is, staat voor 2027 €49 miljoen aan TWO-subsidies, maar die begrotingsregel daalt naar nul voor 2028, 2029 en 2030.

Als Prinsjesdag op dinsdag 15 september dus nieuwe middelen voor de TWO na 2027 laat zien, zou dat een sterke aanwijzing zijn dat Nederland met de Landspakketten wil doorgaan.

Tot nu toe, één dag voor Prinsjesdag, is de meest correcte conclusie daarom: Nederland heeft geld gereserveerd om werkzaamheden rond het Landspakket in 2027 voort te zetten, maar er is nog geen openbare bevestiging dat de samenwerking met Aruba na 4 april 2027 wordt verlengd.

De nieuwe begroting voor Koninkrijksrelaties moet dinsdag veel meer duidelijkheid geven.