Scirbi pa Tito Laclé
Diadomingo 6 di July 2025 ta haci 100 dia cu e gabinete AVP-FUTURO a huramenta y cu for di e momento ey numa, por a cuminsa conta e dianan di nan gobernacion. No prome. Tabatin un discusion publico ki dia e 100 dianan lo a cuminsa conta. Y hopi a kere cu ta for di momento di e eleccion na December. Pero no. Manera mi a bisa caba, ta ora cu e gabinete caba ‘huramenta’ cu e holoshi a cuminsa cana. Y analisa un gobierno pa su prome 100 dia, ta algo hopi normal pa tur gobernacion. E prome 100 dia di un gobierno nobo ta wordo mira hopi biaha como un prueba crucial di liderazgo, y ta pone e tono pa e aña(nan) cu ta bin. E periodo aki ta duna un oportunidad unico pa e gabinete nobo logra resultado rapido, cumpli cu promesa di campaña importante, y gana credibilidad den bista di e pueblo y di e institucionnan cu mester traha cu nan. E pregunta ta.. Nan a logra esaki? Wel, ban wak…
NADA NORMAL
Pa e gabinete nobo di AVP/FUTURO nos a haya un bista di loke su legado por ta. Y for di loke mi a wak te awor, cos no ta pinta mucho bon. Problema ta, cu e prome 100 dianan tabata tur cos menos normal. Pa cuminsa, e gobierno, conforme nan propio deseo, no a ni logra forma e ekipo completo pa goberna nos pais. Falta un minister na Aruba ainda, y (no menos importante) falta e minister plenipotenciario na Hulanda. Aunke manera mi a bisa anteriormente, legalmente, e gobierno actual por sigui goberna cu 6 minister, envez di e 7 nan cu a propaga. Si, mi por tende nan bisa awor, cu no ta nan culpa, sino ta culpa di otro instancia, manera porta DIMP? OM? Corte? Pero si a actua conforme e ley di screening, cos lo a bay diferente.
KICO POR SACA AFO?
Kico mi por a saca for di e gobierno aki te awor? No mucho cos positivo. E asunto di ‘falta’ di un minister, a tuma hopi atencion di e gobernacion mes, y a mustra TAMBE cu e partido partner chikito tabata AUSENTE den henter e discusion unda cu tabatin atakenan directo na institucionnan importante cu lo mester traha cu ne. Pa loke ta contenido, nan no a haci nada nada ainda cu ta merece mencion. Mayoria, si no ta tur, ta cosnan cu a wordo laga cla pa e gabinete anterior, djis pa ehecuta pa e gabinete nobo, of cu e gabinete nobo a hinca esfuerso den draai bek decisionnan di gobierno anterior. Y e unico cos cu nan a echt haci ‘diferente’ (aumento di pensioen) nan a haci incompleto, kibrando nan promesanan di campaña.
APARIENCIA
E apariencia pa consumo publico cu nan kier laga mustra (pa abo cu mi), di e relacion entre e dos partidonan di coalicion, ta cu e ta yen di stimacion, un union solido y cu por hasta bay 4 aña sin problema. Y manera mi a bisa, e ta e APARIENCIA. Y te ey e ta keda tambe. Por lo menos, asina e ta mustra. Pa loke ta stabilidad, tanto internamente, como tambe si wak den e partido grandi riba su mes, por bisa hopi cos, menos cu e situacion ta uno bon of stabil. Den e coalicion nos ta wak cu ambos partido ta anda cu precaucion y ta ‘playing it safe’, purbando di no trapa riba otro nan tenchi. Nan ta trata cosnan menos pisa, menos confrontacional, y menos controversial pa no ‘bruha tera’. Si na comienso, Gerlien Croes tabata (kier) tin hopi di bisa, y tabata pone su pia abou ora algo no tabata na su agrado, aworaki ta parce cu esey a cambia y e ta djis haciendo su propio cos, y Mike Eman ta haciendo SU propio cos. Y dus cu nan no ta ‘mete’ cu otro. Por lo menos no publicamente. Esaki ta evita problema y pleito. Por lo menos, nan ta kere esey, mi ta kere.
POPCHI DI MODELAHE
Visualmente, hende ta cherche cu Gerlien Croes a bira conoci pa ta e popchi di modelahe, e reina di e gabinete, unda cu e ta sali practicamente tur dia y weekend, ta pose den corant na un of otro evento deportivo. Tira prome bala, entrega trofeo, of djis pa ta presente. Pero tur, ta puro pa show. Pa corantnan e ta bon, ya cu por usa esaki como ‘bladvulling’ ora cu tin scarsedad na aviso, pero cu mester sigui yena pagina. Pero, te ey. Y ora cu e mester a haci algo concreto mes pa deporte, ta parce cu pa falta di experiencia, e la pega barco, manera a sosode cu Parlamento e siman cu a pasa. Y esey ta e cartera di deporte.
ENSEÑANSA
Pa loke ta enseñansa, Gerlien Croes ta parce di a sigui e racha di e gabinete anterior, den sentido cu e ta haci como si fuera dia di Betico of 18 maart ta na caminda, unda cu ora cu e ministernan di e gabinete anterior tabata bishita tur scol tambe. Eynan, (no pa praat e goed si) sikiera por a bisa cu ta ‘papia riba e tema en cuestion’. Por compronde cu por bisa cu e minister tin cu cera conoci cu e scolnan. Pero esaki, tin cu bay cu mil potret pa bishita? Atrobe, ta beneficio pa yena corant. Dus nan ta contento. Pero ta necesario?
REINO
Y ora cu e mester a atende e cartera di Reino, e la dicidi contra tur rasonamento, di subi avion y bay Hulanda toch, mientras cu Hulanda ta mei mei di un crisis gubernamental nan mes. Pues no tabatin claridad ken ta manda riba kico. Y consecuentemente no tabata logico pa biaha e ora. A anuncia cu un reunion importante mes planea pa e bishite ey, keda cancela debi na e situacion politico hulandes. Y esey mester a sirbi como un ‘hint’ cu no tin nada pa bin busca na Hulanda awor. Pero, no a gara e hint ey. Esey a pone cu e no a topa cu niun mandatario Hulandes, (y mi a check y berdad e no a topa cu ningun mandatario) y pues kico a haci? E mester a ‘scapa cara’, yenando e biahe cu yen di bishita aki aya cu studiantenan, scolnan, y cu personal di Arubahuis. Tur ta bishitanan hopi valido y necesario pa establece e contacto personal, pero no tabata necesario awor ainda. Sigur no, si un di e problemanan tambe ta cu no tin minister plenipotenciario mes nobo. Interesante ta cu e colega di coalicion, (Mike Eman), aki si a dicidi porfin y bon, y a opta pa cancela su bishita pa Hulanda, te ora cu cos ‘trankilisa’ un poco. Gerlien por a tuma e mesun decision, pero ya. Pues, na tur, na momentonan oportuno y inoportuno nos por a wak presencia di Gerlien Croes, menos ora tabata regarda integridad di e Gabinete. Esta, ora cu su colega formado ( Eman) a casi a propone un candidato pa minister cu no a pasa screening for di prome instancia, di cual e tabatin e prueba den su file como co-formado. Por lo menos, publicamente, nos no a tende nada di dje riba e tema. Y ora cu a puntre, a cataloga e asunto como algo ‘interno’ di AVP.
NARATIVO
Pa loke ta e narativo cu nos a wak di partido AVP, mi por constata cu esaki a laga hopi di desea. Laga mi splica un biaha mas: Entre nan, cu e partido no a cumpli cu e promesa pa hisa pago di pensioen manera a campaña, sino solamente pa un parti. Y manera mi a bisa varios biaha, promesa ta promesa. Y no presenta algo ‘adapta’ pasobra esey NO ta loke bo a priminti den campaña. Bo ta corda e analisis anteriornan riba ‘kiezersbedrog?).
LIDERAZGO
Pero e asunto cu mas ta resalta pa mi, ta e indecision di liderasgo. Eman no por a dicidi pa caba, pa tuma rienda na un momento crucial, sino a scohe pa keda sin haci nada pa wak si e asunto ta resolve di mes. Y mi ta papiando aki di e asunto di postulacion di un di 7 minister. Ni hasta ora cu pa e ley encuestion di LIM, tabata cla cu e NO por a presenta e candidato como minister, e no a tribi di tuma un decision. Nos ta pensa cu kizas e no por a haci loke tabata corecto, tanten cu e no a haya lus berde di su amigo cu lo a sinti su mes perhudica?
PERSCHEF
Nos por constata cu e lus no a bira berde tampoco ora cu mester a actua contra su pers-chef cu pa awor bo lo a lesa tambe, cu e la stuur auto bou di influencia y te hasta causa accidente. A opta pa laga e persona traha como cu si nada a pasa, y esey no a traduci bon pa e lider. A compronde cu lo a ‘degrada’ e persona, pero e mes a sigura cu no ta asina. E legado cu a cuminsa bira bisto ta, di un lider cu ta manda riba papel, sin autoridad efectivo of moral, pa para pa loke ta bon den practica. Corda cu bo tin un ‘voorbeelds functie!’. Si ami of abo haci algo asina, nos tambe ta keda cu nos trabou?
OTRO MINISTERNAN
Pa loke ta e otro ministernan, nos por a wak nan haci nan ronda, tambe saca mil potret, y porta nan ta considera esey como logro. Ok, porta mi ta exagera cu ta 1000 potret. Pero bo ta compronde mi si. Y atrobe, corantnan ta contento cu nan por yena e espacionan ‘bashi’. Pero, manera mi a bisa hopi biaha tambe, cu logro ta ora cu bo a reuni y tuma un decision, cu ta afecta e maneho y nos pueblo. Pero djis bishita y conoce e personal, NO ta un logro ni noticia. Por lo menos, no pa mi. Y mayoria di e bishitanan a ilustra cosnan cu nos tabata sa caba. Aki aya, tabatin cosnan chikito cu a dicidi, pero nada waw. Entre nan, e asunto di Royal Schiphol Group. Pero aki tabatin e pregunta cu si a tuma e miho decision. Enfin. Otro asuntonan, cu mester a atende manera cu AWSS tabata necesario? Si, pasobra e problema di Bubaliplas ta grandi. Pero kico nan a hay haci? Mete cu e directiva, loke por a sosode despues como cu NO ta esey ta e problema mas cardinal. Mester atende cu subsidio? Si, pero pa resolve e problema pa TUR e instancianan y no djis pa ataca un minister anterior. Esey por a bin despues.
KICO A LOGRA REALMENTE E ORA
Pues, despues di 100 dia, kico exactamente a keda logra, bo ta puntra? Y ki impresion nan ta laga atras? Loke mi ta tende, y mes ta wak, y sinti, ta cu hopi hende no ta mucho impresiona cu e gabinete te awor. AVP ta haya un onvoldoende, pasobra e no por ni logra regla su asuntonan interno, corda pa tuma mando di un pais. Y esaki ta grandemente na adres di e prome minister Mike Eman. Pueblo ta sinti cu e union entre nan dos, (esta AVP y FUTURO) no tey. Nan ta simplemente keintando banki, mientras cu e asunto di e di 7 minister no ta regla. Y no kere. FUTURO no ta haya voldoende tampoco. Un minister cu no por a sali defende DIMP cu ta regarda bou di dje pa miedo di presion. E la opta pa laga tur instancia, cierto medio y hende ataca e departamento y su hefe, sin misericordia. Y un lider cu a priminiti un otro tipo di politica, cu na momento crucial pa demostra tipo di guía moral cu mester tin den politica, a scoge pa laba man y referi e asunto ‘na minister president’. Pues en realidad, 100 dia perdi, grandemente pa e motibo ey. Visualmente, e gabinete kier bo kere cu nan a ranca sali full speed manera auto di careda, tumando yen di decision, draai varios decision bek, y tur na bienestar di Aruba. Algun cos cu nan a para, no a echt impacta. Sinembargo, pa hopi cos cu falta pa atende cu nos problemanan real, ta tristo cu mester constata cu e lus no ta berde ainda….Manera e dicho hulandes ta bisa; Er is werk aan de winkel!. (Trabou tin pa haci!). Ban wak e proximo 100 dianan. Dialuna mainta e gabinete ta presenta su relato di 100 dia. Nan version. Ban wak!