SAN NICOLAS – CITGO Refinery Aruba (CAR) siman pasa diahuebs y diabierna a informa tur nan trahadonan cu fin di januari awor (30 di januari 2020) nan (CITGO) lo bandona Aruba, y cu esaki nan kier men operacional y fisicamente. Esaki despues cu nan a informa tur hende fin di December (dia 27 di December 2019) cu e trabou lo termina. Tur esaki sin cu tin acuerdo cu e trahadonan y pues actuando di un forma ilegal. De hecho, a compronde cu e gerente y su staff ta planea pa bandona Aruba pa dia 1 di februari 2020 cu pasashi cumpra caba. CITGO mientrastanto lo no a ni pidi ni haya permiso pa retira trahado.
MAS TRAHADO ENVOLVI
Loke ta haci e situacion mas serio ainda, ta e hecho cu si prome tabata trata di e trahadonan cu afiliacion sindical cu tabata bringa pa nan derecho, awor ta tur trahado (tambe esnan no sindical) cu ta riba e mesun liña y a bati alarma pa e situacion cu a surgi siman pasa. Esey ta nifica cu prome cu e weekend aki, tabatin dos grupo di trahado, 26 cu sindicato FTA y 32 cu IOWUA cu tabata bringa nan derecho, ambos den nan propio campo. Esey ta 58 di e 76 total cu tin na e refineria. Pero awor ta tur, incluyendo 18 cu tin otro tipo di areglo di trabou, cu a bati alarma y cu no ta nada content cu e situacion laboral. Desde e fin di siman siman aki, ta tur ta para riba mesun liña, incluyendo staff. Lo mas peor ta cu den e grupo di trahador tin cu tin mas di 25 aña di servicio.
E SITUACON LABORAL
E portal aki a compronde cu gobierno (di Aruba) lo ta mara na tuma tur empleado over segun e ‘ley di overname di 2013’. Sinembargo empleadonan sa cu Refineria di Aruba (RdA) cu ta esun cu lo tin cu tuma e trahadonan over, no tin e capacidad financiero pa carga e peso di tur e 76 empleadonan. E keho principal ta cu CITGO como dunador di trabou mester yega na un areglo husto cu empleadonan manera cu otro operadornan den pasado a haci, respetando acuerdonan firma y ley laboral di nos isla. De hecho, e mesun CITGO manera ta conoci, a retira un grupo di trahado na februari di aña pasa (2019) y nan pakete mes tabata miho cu esun cu lo tin riba mesa awor pa e trahadonan cu a keda. E situacion awor pues ta di tal forma cu CITGO lo por bandona e lugar fin di luna, lagando e operacion pa RdA sin trahado.
RETIRO
E portal a compronde tambe cu CITGO no a pidi y consecuentemente no a haya permiso (ainda) di gobierno (lesa departamento di labor) segun e proceso lega pa retira e trahadonan y no a bay corte tampoco pa pidi retiro di e trahadonan. Loke trahadonan a compronde y ta comprobando awor for di fin di e siman cu a pasa, ta cu CITGO lo no ta cumpliendo cu e leynan laboral pa cu e terminacion (manera cu sindicato FTA a bin ta bisa) y cu nan no tin intencion di haci esaki tampoco. Tur esaki, aparentemente cu ‘aprobacion’ di nan conseheronan local, un bufete di abogado. E portal no por a verifica ainda cu e bufete riba nan situacion si. Tambe e portal aki a compronde cu e trahadonan ainda no a firma un acuerdo mutuo cu e compania pa cu e terminacion di relacion di trabou. Cu tur e puntonan aki, legalmente a compronde cu CITGO no por djis bay fin di luna y laga e trahadonan pasobra no tin autorisacion pa haci tal. Ademas, e portal aki a compronde cu CITGO lo a tuma e decision cu ta contra e acuerdo cu e empleadonan manera para beneficionan pa emleado for di December pasa, sin cu tin un acuerdo di retiro pa empleadonan. Y no obstante esaki, tur cos ta mustra cu pase loke pase, e compania lo lanta su bela bay, pa 30 di januari 2020, esta algo mas cu 2 siman di tempo.