ORANJESTAD – Als in mei naar het oordeel van het College Aruba financieel toezicht de begroting 2016 niet in overeenstemming is gebracht met de normen uit de Landsverordening Aruba tijdelijk financieel toezicht (LAtft), dan zal het CAFT uiteindelijk genoodzaakt zijn de Rijksministerraad (RMR) te berichten, met als mogelijke consequentie dat er (weer) een aanwijzing wordt gegeven. ‘Het CAft hoopt dat dit traject kan worden vermeden,’ schrijft het College, in zijn ‘Advies bij de vastgestelde begroting 2016 Aruba’ van 22 februari jl., dat afgelopen maandag op de website van het CAft is gepubliceerd.
PERSCONFERENTIE
Afgelopen maandagmiddag deden de leden van het CAft op Aruba tijdens een persconferentie verslag van de gesprekken die zij met verschillende belanghebbenden en de overheid hebben gevoerd over de Landsbegroting 2016. Voorzitter Age Bakker zei dat het CAft vooralsnog optimistisch blijft en slechts feiten presenteert aan de RMR. Het is aan de RMR is om te beslissen wat men vervolgens gaat doen. ‘Ik ben blij dat in de vier jaar dat wij actief zijn, de RMR altijd onze adviezen heeft gevolgd,’ merkte Bakker nog fijntjes op, daarmee aangevende dat het beter is dat de adviezen ook door de Arubaanse overheid serieus worden genomen.
RESULTAAT NIET OP JUISTE WIJZE BEHAALD
Bakker gaf maandag aan de lokale pers toe dat het de overheid voor 2015 inderdaad was gelukt om de norm uit de Laft te behalen, namelijk 2% in plaats van de oorspronkelijk verwachte 3.8%. Dit is echter niet het resultaat van structurele (bezuinigings)maatregelen en beleid, maar is gerealiseerd dankzij een meevaller, dus op een oneigenlijke wijze. Geen positieve zaak, aldus het CAft.
PLANNEN OVERHEID ONVOLDOENDE ONDERBOUWD
Uit de brief die maandag is gepubliceerd blijkt dat de overheid uitstel heeft gekregen om met concreet bewijs en onderbouwing te komen hoe men de begroting 2016 in overeenstemming zal brengen met de normen in de Laft en hoe de extra middelen gerealiseerd zullen worden. ‘Zonder de beschikking te hebben over de contracten en/of overeenkomsten die ten grondslag liggen aan de door Aruba verwachte middelen kan het CAft hierover niet oordelen.’ Het CAft wil daarom naar aanleiding van de realisatiecijfers van het eerste kwartaal van 2016 uiterlijk medio mei nader adviseren op de begrotingscijfers. ‘Dit nieuwe toetsmoment van de begroting 2016 impliceert dat Aruba dan indien nodig nog additionele maatregelen zal moeten nemen om de begroting in overeenstemming te brengen met de LAft,’ schrijft het College.
VOORWAARDEN WAAR OVERHEID AAN MOET VOLDOEN
Vooruitlopend op het nieuwe toetsingsmoment in mei heeft het CAft de overheid nu al vijf aanbevelingen gedaan:
Onderbouw meer gedetailleerd de middelengroei uit de invorderingsactie. Onderbouw de verwachte middelen als gevolg van de heropening van de olieraffinaderij en stel een risicoanalyse voor de begroting van Aruba op. Gebruik de bijgestelde nominale ramingen van de economische groei in 2015 (2,0%) en 2016 (1,8%) van de Centrale Bank van Aruba (CBA). Bereid de invoering van de Algemene Bestedingsbelasting (ABB) of van een belasting-hervorming met gelijkwaardige meeropbrengst voor per 1 juli 2016. Mocht dit niet haalbaar zijn, bereid dan een verdere verhoging van de BAZV per 1 juli 2016 politiek en juridisch voor, zodat geen onnodige vertraging ontstaat als een extra heffing noodzakelijk blijkt. Rapporteer zo spoedig mogelijk over de samenstelling en de jaarcijfers van de collectieve sector, zoals die in de LAft is gedefinieerd. Daarmee wordt voorkomen dat de nu nog onvolledige berekeningswijze wordt voortgezet.ECONOMISCHE GROEI NIET REALISTISCH
In de toelichting op het advies van 22 februari uit het Caft ook kritiek op de door Aruba gebruikte raming van de nominale economische groei. De raming van 3.8% is volgens het CAft niet realistisch, gezien de vrijwel stagnerende economische groei in 2015 en de cijfers van de Centrale Bank van Aruba, die voor 2015 uitkwamen op 2% en voor 2016 op 1.8%.
ALLEEN LENEN VOOR AFLOSSINGSVERPLICHTINGEN
Het CAft heeft inderdaad recentelijk een positief advies gegeven ten aanzien van een nieuwe lening van Aruba op de internationale markt, ook al mag op grond van de LAtft Aruba alleen maar lenen als de begroting voldoet aan de normen van artikel 14. Het positief advies was gebaseerd op het begrip dat het CAft heeft voor de noodzaak voor Aruba om aan zijn aflossingsverplichtingen te kunnen voldoen. Zolang niet wordt voldaan aan artikel 14, mag Aruba niet lenen voor het aflossen van lokale schulden. De brief van 22 februari aan minister Bermudez besluit met duidelijke taal: ‘Indien naar het oordeel van het CAft de begroting 2016 na het toetsingsmoment in mei 2016 niet in overeenstemming wordt gebracht met de normen uit de LAft, en/of in dat geval Aruba tegen het advies van het CAft overgaat tot het aantrekken van nieuwe leningen voor het restant van de financieringsbehoefte 2016 dan zal het CAft uiteindelijk genoodzaakt zijn de RMR te berichten. Hier kan het advies tot het geven van een aanwijzing een onderdeel van zijn. Het CAft hoopt dat dit traject kan worden vermeden.’
Lees de brief hier