Arends: Lo reemplasa ley di cacho cu e ley nobo di bienestar di animal

Arends: Lo reemplasa ley di cacho cu e ley nobo di bienestar di animal

Posted on 4/5/2024, 9:52 AM AST | Updated on 4/5/2024, 10:54 AM AST

ORANJESTAD – E ley actual cu ta regula asuntonan di cacho, conoci como ‘Ley di Cacho’, ta wordo reemplaza cu e ley di bienestar di animal. Asina minister di naturalesa y medio ambienbte Ursell Arends a confirma na Noticiacla, indicando cu e ley nobo lo tin miho forma y concreto pa atende cu e problema di maltrato di bestia. Esaki ta parti di e reaccion di e minister riba e caso lamentable di maltrato di un cacho cu a fayece na final. 

TRATAMENTO DI E LEY

Segun e minister, e ta calcula y e intencion ta pa fin di 2024 e ley keda trata y aproba den Parlamento. Prome cu esey, lo revisa cierto puntonan pa por sikiera actua toch, mientras cu ta trahando riba e ley ‘nobo’ aki. 

BURACO 

Segun e mandatario, e ley actual tin hopi ‘buraco’ cu ta laga hopi cos pa ‘interpretacion’ y como tal no ta duna e forma corecto pa actua ora cu tin casonan di p.e. maltrato. Ehempel tin suficiente y esakinan mester wordo cubri pa asina tin un miho base pa por actua legalmente contra e abusonan. 

SIMPTOMA VS ORIGEN DI PROBLEMAE mandatario ta sigui bisa cu inicialmente tabatin un plan pa trata e cachonan di caya, via e NPSA - National Plan for Stray Animals. “ Nos tabata deal cu simptoma, envez di e origen di e problema. Y como tal a presenta e asina yama MBAA cu ta bay cu e origin. Y pesey tambe un ley completamente nobo. Den e ley lo bin tambe cu e ehecucion y supervision y esaki no lo ta solamente den man di polis. E mandatario ta referi e.o. na Huladna cu ta usa Landelijk Inspectiedienst Dierenwelzijn, LID, cu ta e instancia cu ta atende cu e ehecucion y control di e problema. E instancia ta huridicamente independiente y ta funciona banda di e asina yama Dierenbescheriming. E ta encarga primordialmente cu e actividadnan legal publico,mientras cu Dierenbescherming ta e organisacion social cu ta envolvi cu actividadnan priva legal. LID ta actua ora cu tin disturbio pa cu bestia, siguiendo instruction di departamento di medio ambiente y Naturalesa. E inspectornan di LID por ta BOA (Buitengewone Opsporings Ambtenaar)

ABUSO EXTREMO

E mandatario ta sigui papia riba e caso cu a sigui di cerca di abuso di animal extremo, lamentablemente nos tin cu agrega cu esaki no ta prome biaha ni ultimo  biaha cu lo sosode, si nos no trece un cambio. Ministerio encarga cu bienestar di animal ta bibando hunto cu e comunidad den e momentonan aki y ta para fuerte contra tur tipo di abuso y crueldad di animal. Simplemente nos no por keda tolera na ningun forma e tipo di comportacion aki contra nos animalnan.

MANEHO NOBO

Den cuadro di e vision di naturalesa y animal a bin ta traha ariba un maneho nobo pa e bienestar di nos animalnan, mirando cu ya caba a bringa e problematica di animal pa hopi aña sin por a marca resultadonan cu impacto positivo na un nivel significante. 

MBAA

Maneho Bienestar di Animal Aruba, MBAA ta e prome maneho cu banda di prevencion ta enfoca riba cambio di e relacion entre e ser humano y e animal. Un di e aspectonan di mas importante di e MBAA ta un ley nobo pa proteha nos animalnan, Aruba pronto lo tin su propio “Dierenwelzijn Wet”. Cu e ley aki nos por (1) proteha nos animalnan domestico (2) nos por pone abusadornan responsabel pa nan actonan di abuso y maltrato (3) nos ta structura e sistema di “ownership” di nos animalnan domestico. E ley aki ta e fundeshi cu nos mester traha pa asina nos por trece cambionan structural cu resultadonan positivo pa nos animalnan domestico.

MATERIAL EDUCACIONAL

Un otro aspecto importante den e maneho MBAA ta material di les cu lo wordo introduci den curiculo di nos scolnan basico. E material di les aki ta sumamente crucial pa educa nos muchanan pa ta ciudadanonan responsabel cu sa con pa cuida nan mascota adecuadamente. Minister Arends ta enfatisa cu educacion ta e yabi pa asina nos por crea un futuro generacion cu tin e amor, empatia y respet pa nos animlanan y tambe nos naturalesa.

TRAHA CU FUNDACIONAN

E ta importante pa menciona cu den cuadro di MBAA ta trahando conhuntamente cu diferente fundacionnan di rescate pa asina ehecuta campañanan di sterilisacion structural cu lo wordo organisa varios biaha pa aña, cuminsando e aña aki. Cu e sosten di stakeholders en general y comunidad nos por logra cantidad halto di sterilisacion di mascota pa asina cuminsa reduci e problematica di sobre populacion di cacho y pushi cu nos tin na Aruba.

LOKE TA HACIENDO 

E minister a haya hopi importante pa menciona cu Ministerio di Naturalesa ta trahando duro desde cu a keda encarga cu “dierenwelzijn” caminda a logra diferente metanan entre otro:

-        Colaboracion cu Lock 4 Paws Foundation cu ta yuda esnan den necesidad cu cuminda pa nan mascotanan. Hunto cu Centro Control di Cacho a yuda 1272 mascota cu cuminda.

-        Colaboracion cu Stimami Sterilisa caminda Ministerio ta provee microchips gratuitamente pa doño nan di mascota cu ta haci uzo di e programa di sterilisacion.

-        Animal Welfare Center cu lo bira e centro pa animalnan domestico por keda ora nan wordo recogi for di riba nos cayanan. 

-        Material di les pa nos scolnan. Un programa piloto cu lo inicia aña escolar 2024-2025 cu un grupo di scol caminda muchanan lo bay haya les pa nan por siña bira doño nan responsabel di mascota. 

-        Aruba Pet Registry tambe ta activo cu ta nos database central pa registro di mascota.

“Tin hopi trabou dilanti nos pa loke ta trata bienestar di animalnan y ta spera di haya e cooperacion di comunidad pa e cambionan necesario cu lo mester bay tuma luga. Paso e problema aki ta di nos tur y e cambio ta cuminsa ora cu nos mes cuminsa tuma responsabilidad como doño di mascota y como ser humano cu empatia pa animal”. E mandatario ta mustra tambe cu pa informacion tocante animal semper por tuma contacto cu CCC na 5929777 y pa raporta caso di abuso of maltrato di animal por yama polis di bario.