ORANJESTAD - Den cuadro di conscientisacion durante e siman di Riñon, cu ta tuma luga den cooperacion di ImSan, Dr. Horacio Oduber Hospitaal, Kidneys 297 y plataforma di Salud, Dr. Edgard Falconi, internista trahando pa algun decada den ramo di nefrologia ta trece su puntonan di bista dilanti. Tin hopi factor cu ta afecta nos riñon, p.e. obesidad cu por conduci na enfermedad di curason, presion halto y diabetes. Isola of hunto e malesanan aki ta pone un peso of presion grandi riba e riñon. Edad ya ta pone e riñon bay atras. Pone acerca e malesanan ariba menciona y e deterioro ta acelera. Pesey ta di vital importancia pa tin e enfermedadnan aki ta bou di control. Pa un persona di p.e. 40 aña cu riñonnan cu ta funciona 50% so, automaticamente ta nifica un bahada di su calidad di bida.
DIALYSIS
Den forma extremo, na momento cu bo riñon ta traha 15% of menos mester prepara pa of hasta cuminsa cu dialisis. Bo por sinti cansancio y grawatashi tur caminda, ademas bo curpa ta adkiri un color straño y ta cuminsa produci un holo cu no ta agradabel. Esaki ta debi na e presencia den cantidad halto di afvalstoffen di metabolismo manera e.o. ureum cu no ta sali mas via di riñon y ta acumula y por produci un holo tipico. Nos curpa ta duna muestra di no por funciona riba su mes mas y ta rekeri ayudo den forma di p.e. dialisis. Door cu bo curpa ta bay atras gradualmente sin molester specifico, bo ta medio custumbra cu e cambionan, manera cansa lihe etc. Motibo pa hende yega hopi laat pa tratamento.
DIABETES
Pa loke ta diabetes, hopi ta di creencia cu si e no ta existi den famia, e lo no afecta bo. Loke ta eroneo. Eroneo ta tambe e idea cu diabetes ta afecta hende di edad halto y esunnan cu ta abusa di sucu so, loke ta haci hopi hende descuida. Yiunan di mayornan obeso no ta nifica automaticamente cu ta sigur cu nan tambe lo bira obeso. Si cambia di un manera of otro e patronchi malo di nan dieta y sistema di come -loke no ta facil- por evita hopi malesa despues, hasta cancer. Tur adulto tin e opcion di kibra cu e sistema eroneo di biba. E unico manera pa evita malesa di riñon ta pa preveni of trata miho diabetes y presion halto. Esaki lo conduci na un reduccion grandi di hende cu ta rekeri dialisis. Nos tin al momento un “Lost Generation”, un generacion perdi consistiendo di hende hoben cu no kier of por drecha mas nan sistema di biba, cu chens grandi di rementa AZV denter di algun aña. Informacion, conscientisacion y educacion di e alumnonan di scolnan di kleuter y basis, hunto cu nan mayornan y educadornan por cambia e rumbo actual. E mentalidad di nos pueblo mester cambia pa por crea un nacion cu hende sano y productivo, cu lo por biba largo cu un bon calidad di bida, Dr. Falconi ta enfatisa.
ACTIVIDAD
Riba dia 8 di maart ImSan lo promove un lifestyle saludabel. Lo organisa un bike tour pa 5’or y mey di atardi. E actividad aki no ta un careda, pero pa “ have fun”. Organisadonan ta pidi tur persona cu kier participa pa pasa inscribi na ImSan of On The Rocks Café na Oranjestad. Dia 9 y 10 di maart lo tin informacion via di medionan di comunicacion, mientras cu dia 11 di Maart lo tene un anochi informativo na ImSan di 7'or pa 9'or di anochi. Dia 12 di Maart lo tene e Health Check Nacional na ImSan di 8’or di mainta pa 12or di merdia, unda lo invita varios persona ehemplar di nos comunidad y tambe e comunidad en general pa haci nan chekeo. Aña pasa un total di 150 persona a keda registra y ta sperando mas bishitante e aña aki. E dia aki lo contesta preguntanan over di presion, sucu y peso. Lo ofrece nan conseho y informacion pa cu dietanan special.