Ta conmemora “Siman di Riñon” entre 8 y 13 di maart

Ta conmemora “Siman di Riñon” entre 8 y 13 di maart

Posted on 2/26/2015, 1:10 AM AST | Updated on 2/26/2015, 1:13 AM AST

ORANJESTAD - Un idea cu a origina cerca e comision Pre Dialysis Awareness Group hunto cu Instituto Medico San Nicolas, ImSan, awor a logra capta atencion di Dr. Horacio Oduber Hospitaal y Plataforma di Salud, cu ta resorta bao di Minister Alex Schwengle. Hunto e instancianan aki, incluyendo tambe Kidneys 297, ta organisa un siman di conscientisacion cu lo culmina riba World Kidney Day, dia 12 di maart 2015, unda mundialmente pa 12or di merdia ta enfoca riba importancia di bebe awa.

Ta conmemora World Kidney Day tur di dos diahuebs di luna di maart, un dia dedica na promove e importancia di nos riñonnan y e riesgo di un dia por carece di e trabao di e organonan vital aki pa nos curpa. Enfermedad di Riñon ta afecta 10% di e populacion adulto mundialmente. E campaña mundial di conscientisacion ta wordo sosteni dor di “Society of Nephrology” (ISN) y e “International Federation of Kidney Foundations” (IFKF) desde 2006 y ta enfoca cada aña riba un topico specifico. Mas di 140 organisacion ta partner di e organisacion den mas di 80 pais. 

E organisacionnan envolvi den organisacion di e actividadnan pa otro siman a duna un splicacion amplio di esakinan durante di un conferencia di prensa. Director di ImSan, dr. Joel Rajnherc a introduci esunnan presente, subrayando nan trabao valioso y e importancia di cuido di riñon. El a remarca cu tin hopi problema den salubridad na Aruba y un di e cosnan mas grandi cu ta ataca nos, ta costa hopi placa y ta causa duele grandi den nos comunidad ta problemanan di riñon.

Alrededor di 10% di e populacion adulto ta sufri di problemanan cu riñon y cada  aña miyones di pashent ta muri dor di complicacion di CKD. Aruba tin ya caba 150 pashent tumando dialisis na e dos centronan, hefe di e departamento di dialyse di ImSan, Glenda Nuñez-Kelly a bisa. Considerando e cantidad hopi grandi y creciendo di pashentnan pa pre-dialyse y cu e cuponan pa dialyse ta limita, ta haciendo un esfuerso hopi grandi pa e pashentnan aki biba y keda mas saludabel posibel pa asina nan no mester bay riba dialyse pa basta mas tempo, el a splica. Ademas, ta pone hopi enfasis riba un lifestyle saludabel pa henter nos comunidad pa preveni cu e cantidad di pashent pa pre-dialyse y dialyse ta sigui e trend di crecemento cu ta experenciando e ultimo añanan. E problema cronico di e enfermedad aki y su tratamento ta pisa masha hopi riba e presupuesto di salud den cualkier pais, mas tanto e ta un caminda duro y pisa pa esunnan cu ta sufri di CKD, pero mas aun pa esunnan cu ta rond di e pashent. Na Aruba por nota cu e edad di pashentnan di dialyse ta baha segun añanan ta pasa. Juliene Panneflek, assistant manager di e departamento di dialyse di hospital, a comenta cu nan pashent di mas hoben tin 15 aña di edad.

World Kidney Day ta concentra riba e importancia di bebemento di awa, p’esey riba dia 12 di maart pa 12'or di merdia lo pidi tur ciudadano na Aruba pa bebe un glas di awa. Tendencia di bebe awa na Aruba ta hopi abao y scolnan lo wordo bishita e dianan aki pa promove mas consciencia y pa motiva tur hende pa tin nan boter di awa y bebe esaki dia 12 pa 12or merdia. Tambe lo tene diferente lectura y lo parti flyer na scol pa aumenta e consciencia pa cu enfermedadnan di riñon.

Kidneys 297 ta cuminsa e conmemoracion caba riba dia 7 di maart cu un collect y lo ta partiendo informacion na puntonan strategico rond Aruba. Durante di henter e siman, e organisacion aki lo tin brinda apoyo na tur partner pa medio di publicacion di tipnan valioso y tur actividad tumando luga riba nan pagina di Facebook, cu yama tambe Kidneys 297. Riba dia 8 di maart ImSan, cu e meta pa promove un lifestyle saludabel, ta organisa un bike tour pa 5’or y mey di atardi. E actividad aki no ta un careda, pero pa “fun”, Glenda Nuñez-Kelly a comenta. Organisadonan ta pidi tur persona cu kier participa pa pasa inscribi na ImSan of On The Rocks Café na Oranjestad.

Dia 9 y 10 di maart lo tin informacion via di medionan di comunicacion, mientras cu dia 11 di Maart lo tene un anochi informativo na ImSan di 7'or pa 9'or di anochi. Dia 12 di Maart lo tene e Health Check Nacional na ImSan di 8’or di mainta pa 12or di merdia, unda lo invita varios persona ehemplar di nos isla y tambe comunidad en general pa haci nan chekeo. Aña pasa un total di 150 persona a keda registra pa control y ta sperando mas bishitante e aña aki. E dia aki lo combersa cu e personanan cu bin pa un chekeo di presion, sucu y peso tocante di e importancia di mantene nan riñonnan saludabel. Lo ofrece nan conseho y informacion pa cu dietanan special.

Tur dos centro di dialyse a bisa cu lo tin un atencion special pa nan pashentnan riba e dia aki. Monet Jones, presidente di Kidneys 297, a añadi cu nan lo percura tambe pa iluminacion special di un edificio pa asina gara atencion cu e meta pa haci mas hende ainda consciente di e importancia di ta bon informa tocante cuido di riñon y tur loke dialyse y transplante di riñon ta encera.

Pa 12or di merdia ta cera e siman cu un glas di awa y organisadonan ta pidi pa tur hende rond Aruba participa na e gesto simbolico aki. Bebemento di awa of likido ta yuda e riñonnan deshaci di salo, urea y otro toxiconan for di nos curpa y asina aki ta baha e riesgo di haya enfermedad di riñon. Ta bon pa señala cu bebemento di 2 liter di awa den un solo biaha no ta recomendabel ya cu esaki tin efectonan secundario negativo. Come saludabel, reduci consumo di salo, controla nivel di sucu y keda fit. Haci hopi ehercicio, core bicicleta, cana, practica Zumba y evita enfermedad di riñon, e “silent killer”, cu tin un efecto grandi riba bo calidad di bida.