ORANJESTAD – Mientras cu un minister tabata promove enseñansa na cas (digital), e otro minister tabata mustra e consecuencia si un mucha ta na cas 7 dia pa siman, envez di bay scol. E tabata mustra dos maneho ‘contradictorio’ entre minister Lampe (enseñansa) y Oduber (salud). Segun Oduber na e portal aki, e ta sigura cu e no ta kere cu esaki ta crea confusion. Pero e indicacion ta otro. Ambos a toca e tema dialuna durante nan respectivo conferencia di prensa.
LAMPE
E prome tabata minister di enseñansa Rudy Lampe cu dialuna a mustra cu scolnan ta habri enberdad 3 di September, pero ta keda na cada directiva di scol con pa atende cu esaki. Ademas e ta mustra cu si tin mayornan cu ainda ta kere cu no ta sigur pa manda nan yiunan scol, nan no tin e obligacion pa haci esaki, contal cu nan provee e mucha di enseñansa p.e. via forma digital. A bay asina leu di bisa cu a instrui bureau leerplicht pa tene cuenta cu no por aplica e regla cu si un mucha no ta na scol, cu e ta ‘violando’ e ley di leerplicht. Como tal e no por multa nan pa ‘verzuim’. Ta keda na cada mayor con pa atende cu esaki. E regla ta cu mientras cu tur mucha mester tin derecho riba enseñansa, esaki no ta mara na e edificio di scol. Pues e por haye na cas tambe.
ODUBER
Dialuna anochi, minister di Salud Dangio Oduber sinembargo, a coy un otro direccion, unda cu ta motiva muchanan pa bay scol, envez di keda cas. Esaki pasobra e por tin efecto riba e mucha si e ta na cas, sin interaccion di otro muchanan. Pues e ta den un forma, contradeci loke e mandatario di enseñansa ta bisa. E mandatario sinembargo, no ta di acuerdo cu noticiacla.com, cu e ta crea confusion y a sigura cu e no tin problema cu e pensamento di minister Lampe.
PENSAMENTO DI ODUBER
Riba peticion di e portal aki, Oduber a duna su reaccion. Segun Oduber, hopi no ta para keto riba kiko consequencianan pa e mucha ora e ta na cas 7 dia pa siman. Segun e mandatario, e mucha tambe mester interaccion social. E mucha sera den cas tambe ta haya stress. E mucha su salud mental ta wordo perhudica. E mucha emocionalmente ta wordo perhudica. Scol ta hopi importante pa e mucha y su desaroyo. nos ta purba hacie na e manera mas sigur posibel cu tur e protocolnan
PROTOCOL
Tur e protocolnan ta conoci y tur scol mester sigui esakinan y tur scol ta hacie na nan manera. Tin scol ta habri 50%, otronan 100% y otronan ta haci tur cos online. Segun Oduber, tin ta parti e klasnan, tin ta hacie online pero importante ta pa scolnan por continua.
CONFUSION
“ Mi no ta kere e ta crea confusion cu Lampe” e mandatario a bisa. Segun Oduber, minister Lampe ta boga pa enseñansa digital cual sigur nos no tin ningun problema cu esaki. Muy especialmente muchanan cu ta bai kleuter y scol basico e interaccion social ta di sumo importancia. Pa esnan di middelbaar y voortgezet onderwijs digitaal onderwijs por bai mas facil. “Cada mayor lo mester dicidi pa nan mes con nan ta sinti nan mes mas comfortabel, kico ta mihor, evalua nan situacion na cas y tuma e mihor decision pa nan yui cual nos como gobierno sigur ta respeta tur decision di tur mayor. Na final como gobierno tuma decisionan cu cualkier risico nunca ta facil y peor den e temponan aki” Oduber a finalisa bisando.
E SITUACION CU POR CREA
For di veld, e portal aki a compronde un otro angulo di e situacion. Por ehempel, si leerplicht no ta aplicabel, con uno sa cu realmente e alumno ta keda cas paso ta opcion di e mayor of paso ta sconde algo, p.e. maltrato/abuso etc?. Ademas, esey kiermen cu si p.e. un maestro ta dunando les 100% na scol y tin 1-2-3 mayor cu no kier manda nan yiu scol, e maestro mester duna e yiunan ey tambe les online? Nan ta wak e como dobel les e tin cu duna. Y e ora e pregunta ta surgi di ta ken ta pag’e extra pa esaki? Con ta para cu e burnout di e maestro? Tambe tin e situacion cu si un mayor opta pa duna les na e yiunan, ken ta evalua si e lesnan ta bon duna? Con ta evalua e muchanan? Ken ta para responsabel na final si e mucha no logra yega e metanan stipula? Inspectoria tin funcion?. Tur esaki ta preguntanan cu a haya riba e tema aki.
TERMINOLOGIA
Y finalmente, tin confusion riba e uso di terminologia cu ta wordo usa y scucha. Entre otro ta tende di les ‘online’, digital les, homeschooling, y crisis schooling. E pregunta e ora ta, ki ora ta splica y amplia riba esaki pa henter enseñansa y Aruba ta riba e mesun liña. Tur ta preguntanan cu ta bin for di veld y otro expertonan riba e tereno.