ORANJESTAD – Mientras cu gobierno di Aruba ta cumpli cu e norma di deficit financiero pa 2019, (-0.5%), e colegio di supervision financiero di Aruba (CAFT) ta recomenda 4 medida pa tuma, entre otro den cuadro di gastonan di personal pero mas cu bista riba e finansas publico sostenible. E conseho di 6 pagina largo di e colegio di supervision riba e presupuesto 2019 a keda publica diahuebs riba nan website. Y e colegio ta remarca tambe cu ainda no tin un protocol firma cu ta duna CAFT legalmente e autorisacion pa controla e presupuesto pa 2019. E siman aki ainda prome minister Evelyn Wever a duna e noticia cu CAFT a aproba e presupuesto 2019. Loke e no a bisa ta kico e puntonan di atencion ta cu gobierno mester traha ariba, aunke el a bisa si cu tin punto cu mester traha ariba.
NADA DI PROTOCOL
E conseho ta cuminsa riba e punto cu CAFT ta mustra cu ‘ainda’ no tin un protocol firma entre Aruba y Hulanda riba e tema. Den e conseho di CAFT, nan ta confirma cu den liña grandi tin un acuerdo pa cu e presupuesto, refiriendo (manera indica caba) riba e parti di e norma, pero te ey. Esaki mientras cu e siman aki ainda, prome minister Evelyn Wever Croes a sigura NoticiaCla cu Aruba ta esun cu ta wardando riba reaccion di Hulanda pa e proposicion cu Aruba a haci, pues dunando posibel indicacion cu ta Hulanda lo ta tardando. “CAFT ta considera di gran importancia pa e concepto di e protocol cu e norma nobo keda formalisa mas liher cu ta posibel” CAFT ta bisa na comienso di su conseho. CAFT ta bisa tambe cu a bay di acuerdo cu peticion di gobierno di Aruba pa haci e evaluacion awor di presupuesto 2019 aunke cu nan no tin e base legal. Wever e siman aki (tambe na NoticiaCla) a confirma esaki tambe, esta cu CAFT en realidad no tin e autoridad pa haci e control y duna conseho riba e presupuesto. El a wordo haci toch, pa e.o. crea ‘goodwill’. Esey no ta kita afor cu ainda Aruba y Hulanda no por haya otro ‘ainda’, aunke tin acuerdo ‘den liña grandi’.
BVP
Segun CAFT, manera ta custumber caba, un di e preocupacionan primordial ta e parti di personal. Den e caso aki, gobierno a splica CAFT cu a base di e asina yama plan di maneho crea pa reduccion di e gastonan di personal,- e asina yama BVP (Beleidsplan Verlaging Personeelslasten)-, cu nan a presupuesta 469 miyon na reduccion di e gastonan aki, pero cu den e presupuesto 2019, e gastonan di personal ta yega 479 miyon. “Esaki ta considerablemente mas halto” presidente di CAFT Raymond Gradus ta sigui bisa den su carta. Cu e intencion pa logra mehora reduccion di e costonan operativo y pa mehora e saldo di financiamento na 2020 pa logra +0.5% PIB, y reduccion di e gastonan di interes cu ta aumento pa proyectonan PPP, CAFT ta recomenda 4 medida.
MEDIDANAN
Entre e medidanan, CAFT kier pa gobierno añadi e presupuesto multiannual pa 2020 y 2021 na e presupuesto di 2019. Ademas kier pa actualisa e presupuesto a base di e pronostico mas recien di impuesto, particularmente esun di winstbelasting. Tambe CAFT kier mas informacion riba e post central di inversion y e presupuesto interino di e Plan Social di Crisis. Y finalmente e kier pa bin cu un maneho di divivendo cu mester resulta cu divivendo ta bira posibel pa gobierno a base di un maneho duradero y eficiente di e entidadnan cu tin cu duna dividend.
REACCION OPOSICION
“Nos ta contento cu e conseho a wordo publica,” Parlamentario Sr. Richard Arends a declara laat diahuebs atardi. “E liña corra den e conseho di CAFT ta cu gastonan ta sigui subi y cu esakinan ta wordo financia cu e crisisheffing y entradanan incidental di dividendonan.” Parlamentario Arends, cu tabata minister di economia den e gabinete anterior, ta bisa tambe cu esaki ta confirma cu ponencia cu e ‘crisisheffing’ no ta nada mas cu un ‘coalitieheffing’. “Y ainda e medidanan aki no ta suficiente pa por reduci e gastonan di manera structural.” Pa lesa mas di e conseho complete por wak AKI.