Aantal vakken struikelblok gelijkwaardigheid Arubaanse

ORANJESTAD — “In het protocol is niet vastgelegd dat leerlingen in Aruba in minder vakken eindexamen mogen doen dan in Nederland om dan wel een, met Nederland, vergelijkbaar diploma te kunnen halen.” Dat laat Michiel Hendrikx, woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) desgevraagd aan het avond blad Amigoe weten. Hij verwijst naar het onderwijs-protocol (2012) tussen Nederland en Aruba. Hierin is opgenomen dat Arubaanse leerlingen in 2016 (havo) en 2017 (vwo) te maken krijgen met aangescherpte Nederlandse exameneisen en hetzelfde aantal diplomavakken moeten hebben als Nederlandse eindexamenleerlingen.

"Anders zijn hun diploma’s niet gelijkwaardig aan die van Nederland en kunnen hogescholen en universiteiten in Nederland aanvullende eisen stellen, voordat ze Arubaanse studenten toelaten". Het ministerie van OCW is echter volgens Onderwijs-minister Michelle Hooyboer-Winklaar (AVP) positief over mogelijk uitstel van de eisen. Dat laat de minister in een reactie aan Amigoe weten.

Vak minder

Verscherpte examennormen kunnen relatief gemakkelijk worden ingevoerd. Het gelijktrekken van het aantal eindexamenvakken heeft echter meer voeten in de aarde. Momenteel doen havo-leerlingen in zes vakken verplicht examen, voor vwo ligt het aantal verplichte vakken op zeven. Arubaanse leerlingen hebben nu dus een vak minder dan de Nederlandse leerlingen. Geen probleem voor Arubaanse leerlingen die dit schooljaar examen doen, voor hen is gelijkwaardigheid van de diploma’s nog gegarandeerd. De leerlingen in de vierde klas worden als eersten met de aanscherping geconfronteerd. Sommige vierdeklassers hebben echter vrijwillig een extra vak gekozen. Het gaat om 48 procent (145) van de havo-leerlingen en maar liefst 86 procent (82) van de vwo-leerlingen, aldus Colegio Arubano. Een percentage dat gewoonlijk zakt rond het eerste rapport.

Met een kleiner vakkenpakket worden de kansen op toelating aan het hoger onderwijs straks kleiner. Dat zegt OCW-woordvoerder Hendrikx tegen Amigoe. “Het aantal vakken is een belangrijke indicator of sprake is van voldoende gelijkwaardigheid tussen het Arubaanse diploma en het Nederlandse equivalent”, benadrukt hij.

Uitstel

Directie Onderwijs is echter in overleg met het ministerie van OCW over uitstel van (een deel van) deze eisen. Onderwijs-minister Winklaar vertelt Amigoe dat Aruba een voorstel heeft ingediend over gefaseerde implementatie van de afspraken in het onderwijs-protocol tussen Nederland en Aruba uit 2012. “De eerste fase is in schooljaar 2014-2015 al begonnen met aanpassing van verschillende normen. De volgende fase is aanpassing van het vakkenpakket”, aldus Winklaar. Deze laatste fase is in april van start gegaan.

In juni is aan OCW voorgesteld om vwo-leerlingen een extra vreemde taal als vak erbij te geven en mogelijk een aanvullende extra vak voor havo en vwo vanaf schooljaar 2015-2016. Misschien moeten we niet inzetten op het aantal vakken, maar op de diepgang van de vakken, meldt de minister verder. Daar is volgens haar overleg over geweest met de stakeholders. De belangrijkste stakeholder, Colegio Arubano, klaagt echter juist over gebrek aan informatie over dit onderwerp.

Volgens minister Winklaar reageerde OCW positief op het voorstel. In de komende maanden moet daar meer duidelijkheid over komen. “Centraal staat dat geen enkele student hier negatieve effecten van ondervindt”, zegt ze. “Dat is niet alleen een commitment van Aruba maar van heel het Koninkrijk.”

Praktijk

In Nederland is de toelating tot het vervolgonderwijs een zaak van de universiteiten en hogescholen, het ministerie van OCW heeft daar geen invloed meer op. Die toelating gebeurt wel op basis van de richtlijnen van het ministerie. Op dit moment geven de richtlijnen aan dat de Arubaanse diploma’s gelijkwaardig zijn. Toch laat dat ruimte voor de opleidingen om aanvullende eisen te stellen of studenten te weigeren, bijvoorbeeld als er sprake is van taalachterstand of een vakkenpakket dat niet goed aansluit bij de studie. Een kleiner pakket geeft de vervolgopleidingen dus een extra mogelijkheid voor aanvullende toelatingseisen of het weigeren van Arubaanse afgestudeerden.

Onderwijs-protocol

In Nederland zijn in 2012 en 2013 verscherpte examennormen doorgevoerd. Geen enkele cijfer op het Centraal Schriftelijk Eindexamen mag lager zijn dan een 5,5. Bovendien mag voor de kernvakken wiskunde, Nederlands en Engels maar maximaal één vijf als eindcijfer behaald worden. Het verplichte aantal eindexamenvakken voor havo werd gesteld op zeven en die voor vwo op acht. Op basis van het onderwijs-protocol tussen Nederland en Aruba moeten Arubaanse leerlingen, net als leerlingen uit andere delen van het Caribische deel van het Koninkrijk, voldoen aan de Nederlandse normen. Alleen op die manier kan de gelijkwaardigheid van Arubaanse diploma’s gewaarborgd blijven. Als de gesprekken met OCW geen positief resultaat opleveren, dan hebben leerlingen die nu in de vierde klas zitten en niet vrijwillig een extra vak volgen, straks geen diploma waar het hoger onderwijs in Nederland genoegen mee neemt. Nota NoticiaCla: Artikel is met toestemming van Amigoe gereproduceerd.